Seks i ljubav
Autor: prof dr Jezdimir Zdravković
Ljubav je vatra, koja se gasi među nogama- glasi stara kineska poslovica. Savršeno tačno! Ljubav snažno podstiče želju za seksualnim pražnjenjem. Interesantno je, međutim, da u ljudskoj istoriji dugoj preko tri melenijuma ljubav, sve do pedesetih godina prošlog veka, nije predstavljala bitnu osnovu za telesno spajanje muškarca i žene. Ljubav je, nasuprot tome, u ljudskoj istorjii oduvek razmatrana kao spiritualna kategorija, apsolutno odvojena od seksa, kao pojave koja je, sa svoje strane, oduvek predstavlja važan činilac produženja vrste, uživanja i razbibrige za muškarca. Interesantno je, takođe, da je"idila" između ljubavi i seksa trajala kratko.
Termini kao što su "romantična" ili "seksualna ljubav" su izum dvadesetog veka, sa namerom da se ljubav u odnosima muškarca i žene, bilo u braku bilo izvan braka, kao izraz očovečene podloge za telesnim spajanjem, postave u centar. Neformalni pokret pod nazivom "seksualna revolucija" sa težnjom da se seks oslobodi milenijumske represije društva, pa i od same ljubavi, u istom veku vratila je, donekle, stvari na početak. Slučajnost je isključena! Seksualnost i seks su u toj meri bitni za reprodukciju kao jednu od vrhunskih principa prirode da ne mogu biti uslovljeni bilo čime. Pa bilo to i spiritualnom energijom koja se izražava sa svega pet slova.
Kratka istorija odnosa ljubavi i seksa
Antička Grčka
Reči filozofa Hesida da je "prvo nastao Haos, zatim široka, stabilna i večna Zemlja, pa potom Eros" dovoljno jasno pokazuju u kojoj meri je seksualnost uticala na život antičkih Grka i u kojoj meri su joj pridavali razna značenja. Slavna grčka pesnikinja Safo upoređuje ljubav sa "nepokretnom zmijom", koja je neprestano uznemirava istovremeno "slatka i gorka" i opasna u toj meri da joj "oduzima noge". Međutim, pravo stanje odnosa, između ljubavi i seksa, i još više položaja žene u tom vremenu izražava govornik Demosten rečima da ondašnji muškarac ima praktično sve - hetere za senzualno zadovoljstvo, konkubine za ispunjenje telesnih potreba, i suprugu kojoj je dužnost da čuva kuću i rađa decu. Slavni orator ljubav, koja je po Platonu jača čak i od geometrije, ostavlja po strani.
U starom Rimu
U starom Rimu situacija odvojenosti ljubavi i seksa je bila još izraženija. Zbog raspusnog i raspojasanog života ondašnjih građana Oktavijan (Avgust) Cezar je bio prinuđen da donese tzv. "Julijin zakonik", kojim je neuspešno pokušavao da i muškarce i žene veže za bračnu postelju. Zbog traktata "Umetnost ljubavi" svojevrsni vodič za seks i bračnu prevaru car je proterao slavnog pesnika Ovidija iz Rima, ali i sopstvenu ćerku Juliju zbog neobuzdanog i skaradnog seksualnog ponašanja.
Uspon hrišćanstva
Uspon hrišćanstva u šestom veku nove ere, "dolilo je kap otrova u čašu Erosa", da citiram Ničea. Nikada žene ni pre ni posle toga nisu bile u bednijem položaju. Podstaknute učenjem najznačajnijeg crkvenog teoretičara sv. Augustina vođene su ozbiljne teološke rasprave da li žene kao svojevrsna "vrata đavola" i podstrekači prvorodnog greha za čije je iskupljenje "Božiji sin morao da umre'' pripadaju, uopšte, humanim bićima. Ljubav prema Bogu bila je dužnost i vrhovni princip vernika, dok je seks, izvor prenošenja greha, bio dozvoljen isključivo u braku, isključivo u određene dane u nedelji, isključivo u misonarskom položaju i isključivo u cilju "pravljenja" dece. Interesantno je da se takav odnos hrišćanske religije prema seksu i ženama, uz ublaženu leksiku, održao, praktično, do današnjeg dana, što potvrđuje enciklično pismo pape Pavla VI upućeno crkvenim autoritetima i vernicima u kome je naglasio fundamentalne moralne standarde ispravnog seksualnog ponašanja.
Predrenesansni period
Ni predrenesansni period koji se protezao od jedanestog do četrnaestog veka nije doprineo združivanju ljubavi i seksa. Na ceni je bila svojevrsna bizarna modna pojava pod nazivom "dvorska ljubav", koja se pojavila u Francuskoj da bi se, poput vetra, proširila po celoj Evropi. Reč je o ljubavi između dvorjanina (vitezova, trubadura) i dvorske dame, izabranice njegovog srca. U svom izrazu ograničavala se na udvaranje i nevine poljubce. Verovalo se da uzdržavanje od seksa jača karketer ličnosti. Ljubav između muškarca i žene koja je olakšanje nalazila u seksu kvalifikovana je kao "lažna ljubav".
Period renesanse
Nastupajući period renesanse karakteriše se oštrom dvovekovnom borbom između ideja koje su zagovarale ljudsku sreću, zadovoljstvo i uživanje u životu i crkvene opresije takvih shvatanja. Istorija beleži da je u to vreme spaljeno oko 30.000 žena etiketiranih kao "veštice" zbog optužbi da su vodile ljubav sa Sotonom.
Racionalizam osamnaestog veka
Racionalizam osamnaestog veka nije doprineo zbližavanju ljubavi i seksa. To je bilo vreme kada su matematika i fizika odnele prevagu nad metafizikom i misticizmom, a razum nad emocijama. Razum, a ne emocije bio je u centru filozofije tadašnjeg čoveka. U svetu razuma za ljubav nije bilo mesta. U svim ljudskim odnosima, pa i seksualnim, naglasak je stavljen na strogoj kontroli emocija. Sledilo je viktorijansko doba osamnaestog veka, koje je uzdiglo ženu na stepen pijedestala, ali je istovremeno strogo kontrolisalo njenu seksualnost. Zvanični stav tadašnje medicine bio je da jake seksualne potrebe kod žene prouzrokuju sterilitet.
Početak dvadesetog veka
Početak dvadesetog veka donosi manji ili veći stepen emancipacije žena i izjednačavanje sa muškarcima u mnogim oblastima ljudskog života. Prvi put u ljudskoj istoriji u centar odnosa muškarca i žene javlja se ljubav kao osnova za seks. Termini kao što su "romantična ljubav" i "seksualna ljubav" u manjoj ili većoj meri naglašavaju telesnu blizinu, potporu, strast i vezanost para u braku ili vanbračnoj vezi. Za kratko!
Sredinom šezdesetih godina neformalni pokret pod nazivom "seksualna revolucija" zagovara potpuno oslobađanje seksa, pa oslobođenje i od ljubavi kao isključive podloge "istinskog" seksa. Mitovi o štetnosti masturbacije, oralnom i analnom seksu, fantazmima neobičnog karaktera i "neprikladnim" seksualnim pozama definitivno odlaze u istoriju. Sa moralne tačke gledišta vanbračni seks se izjednačava sa bračnim. Seks mladih ne podleže osudi i zabranama.
Tema: 
16:14:52, 28.Jul.2009. 
